MPSC Test Logo mpsctest.in
History (इतिहास) Socio - Religious Reform Movements in the 19th and 20th CE India
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

स्वामी विवेकानंद यांनी १८९३ मध्ये आयोजित जागतिक धर्मपरिषदेत कोणत्या शहरात भारताच्या व हिंदू धर्माच्या विचारांचे प्रतिनिधित्व केले?

In which American city did Swami Vivekananda deliver his historic address at the World's Parliament of Religions in 1893?

पर्याय (Options):
A

सॅन फ्रान्सिस्को

B

न्यूयॉर्क

C

वॉशिंग्टन

D

शिकागो

अचूक उत्तर (Official Answer)
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (4)
१. कालानुक्रम व अचूक वर्ष/तारीख: जागतिक धर्मपरिषद (World's Parliament of Religions) ११ सप्टेंबर ते २७ सप्टेंबर १८९३ या कालावधीत अमेरिकेतील शिकागो येथे भरली. स्वामी विवेकानंद यांनी ११ सप्टेंबर १८९३ रोजी उद्घाटनाच्या दिवशी ऐतिहासिक भाषण केले. २. नेते, संस्था व ऐतिहासिक संदर्भ: ही परिषद १८९३ च्या शिकागो येथील जागतिक कोलंबियन प्रदर्शनाच्या (World's Columbian Exposition) अनुषंगाने आयोजित करण्यात आली होती. विवेकानंदांनी आपल्या भाषणाची सुरुवात 'अमेरिकेतील माझ्या बंधू आणि भगिनींनो' या प्रसिद्ध संबोधनाने केली. त्यांनी धार्मिक सहिष्णुता, सर्वधर्मसमभाव आणि विविध धार्मिक परंपरांच्या स्वीकाराचा संदेश दिला. ३. महाराष्ट्राचा विशेष संदर्भ व महत्त्व: विवेकानंद हे बंगालमध्ये जन्मलेले संन्यासी होते; तथापि, त्यांच्या भारतभ्रमणात महाराष्ट्रातील पुणे, मुंबई आणि इतर भागांतील सामाजिक-सांस्कृतिक वातावरणाचाही व्यापक संदर्भ महत्त्वाचा ठरतो. त्यांच्या जागतिक कार्यामुळे भारतीय आध्यात्मिक परंपरांची आंतरराष्ट्रीय स्तरावर ओळख वाढली. महाराष्ट्रातील सामाजिक व धार्मिक सुधारणांच्या अभ्यासात त्यांचे कार्य भारतीय पुनर्जागरणाच्या व्यापक प्रवाहाशी जोडून समजून घ्यावे.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

१८९३ हे वर्ष आणि अमेरिकेतील शहरांची नावे एकत्र लक्षात ठेवा. विवेकानंदांचे शिकागोतील भाषण, त्यांचा पुढील अमेरिकेतील वेदांतप्रसार आणि इतर शहरांतील नंतरच्या व्याख्यानांमध्ये गल्लत होऊ शकते. परिषद शिकागो येथे भरली होती; न्यूयॉर्क, वॉशिंग्टन किंवा सॅन फ्रान्सिस्को येथे नाही.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

लक्षात ठेवण्याची क्लृप्ती: 'एकोणीसशे त्र्याण्णव नव्हे, अठराशे त्र्याण्णव; विवेकानंदांचे भाषण शिकागो भवन.' जोड लक्षात ठेवा: स्वामी विवेकानंद → १८९३ → शिकागो → 'बंधू आणि भगिनींनो'.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

१. सॅन फ्रान्सिस्को: हा पर्याय चुकीचा आहे. १८९३ ची जागतिक धर्मपरिषद या शहरात भरली नव्हती. २. न्यूयॉर्क: हे अमेरिकेतील महत्त्वाचे शहर असले तरी १८९३ च्या जागतिक धर्मपरिषदेचे आयोजन येथे झाले नव्हते. ३. वॉशिंग्टन: अमेरिकेची राजधानी असलेल्या या शहरातही संबंधित परिषद भरली नव्हती. ४. शिकागो: हा योग्य पर्याय आहे. १८९३ मध्ये शिकागो येथे झालेल्या जागतिक धर्मपरिषदेत स्वामी विवेकानंदांनी ११ सप्टेंबर रोजी ऐतिहासिक भाषण केले.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

मानवधर्म सभेच्या स्थापनेविषयी पुढील विधानांपैकी योग्य विधानांची निवड करा. (a) दादोबा पांडुरंग तर्खडकर (b) दुर्गाराम मच्छाराम मेहता (c) लोकहितवादी गोपाळ हरी देशमुख (d) डॉ. भाऊ दाजी लाड

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

विसाव्या शतकाच्या पूर्वार्धात भारतातील महिला संघटनांच्या इतिहासाचा विचार करता, खालीलपैकी कोणती संघटना आणि तिच्याशी संबंधित व्यक्ती यांची जोडी अयोग्य आहे? +----------------------------------+----------------------------+ | अ (संघटना) | ब (संबंधित व्यक्ती) | +----------------------------------+----------------------------+ | १. भारत स्त्री महामंडळ | (i) सरला देवी चौधुराणी | | २. महिला भारतीय संघटना | (ii) तिया | | ३. राष्ट्रीय महिला परिषद | (iii) लेडी मेहरिबाई टाटा | | ४. अखिल भारतीय महिला परिषद | (iv) मार्गारेट कझिन्स | +----------------------------------+----------------------------+

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील क्रांतिकारक चळवळीच्या 'जननी' म्हणून कोणत्या महिला स्वातंत्र्यसैनिकाला ओळखले जाते?

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

राजा राममोहन रॉय यांच्या सामाजिक व धार्मिक सुधारणाविषयक कार्याचा विचार करता, पुढीलपैकी कोणती विधाने योग्य आहेत? (१) त्यांनी आत्मीय सभेची स्थापना केली. (२) त्यांनी ब्राह्मो समाजाची स्थापना केली. (३) त्यांनी 'तुहफत-उल-मुवाह्हिदीन' (एकेश्वरवाद्यांना भेट) हा ग्रंथ लिहिला. योग्य पर्याय निवडा.

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

एकोणिसाव्या शतकातील सामाजिक-धार्मिक सुधारणांच्या चळवळींच्या संदर्भात, राजा राममोहन रॉय यांनी स्थापन केलेली संस्था कोणती होती?