General Science
Laws and Principles
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
जर दोन प्रतिरोधक मालिकांमध्ये जोडलेले असतील तर एकूण प्रतिकार 45 Ω आहे आणि समान प्रतिरोधक समांतर जोडलेले असल्यास, एकूण प्रतिकार 10 Ω होते. वैयक्तिक प्रतिरोधकांचे मूल्य शोधा.
If two resistors are connected in series, the total resistance is 45 Ω and if the same resistors are connected in parallel, the total resistance becomes 10 Ω. Find the value of the individual resistors.
पर्याय (Options):
A
20 Ω, 25 Ω
B
20 Ω, 20 Ω
C
30 Ω, 30 Ω
D
अचूक उत्तर (Official Answer)
15 Ω, 30 Ω
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर 15 Ω, 30 आहे.
• दिलेल्याप्रमाणे:
• समांतरमध्ये समतुल्य प्रतिकार(Rp) =10 Ω
• मालिकेत समांतर प्रतिकार (Rs) = 45 Ω
• \(Req = {1\over R1} + {1\over R2} \) ............ समांतर साठी
• \(Req = R1 + R2 \) .............. मालिकेसाठी
• प्रश्नात दिलेल्या त्यानुसारः
• Rs = R1 + R2 = 45 .................. समीकरण 1
• Rp = 1/R1+ 1/R2 = 10 .................. समीकरण 2
• 1, 2 हे समीकरण सोडवून आपल्याला मिळते:
• R1 = 30 Ω
• R2 = 15 Ω
महत्त्वाची टीप:
• ओहमचा नियम:
• ओहमचा नियम म्हणतो की जेव्हा परिपथामध्ये दोन बिंदूंमधील विद्युतदाब (V) लागू केला जातो तेव्हा या दोन बिंदूंमधील संभाव्य फरकाच्या उपस्थितीमुळे समर्थित विद्युत प्रवाह (I) त्यांच्या दरम्यान वाहू लागतो.
• विद्युत् विद्युत् प्रवाहाचे प्रमाण विद्यमान प्रतिरोध (R) च्या प्रमाणात नियंत्रित होते.
• दुसऱ्या शब्दांत, विद्युतदाब प्रवाहास प्रवाहित करण्यास (प्रभार वाढण्यास) प्रोत्साहित करते, परंतु ते प्रतिकार करते जे त्याला निराश करते.
• मालिका समकक्ष प्रतिकारासाठी : Req = R1+R2+R3....
• परेलाल समतोल प्रतिकार करण्यासाठी Req =1/R1 +1/R2 +1/R3....