MPSC Test Logo mpsctest.in
Polity Basics of Constitution
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

राज्य धोरणाच्या निर्देशक तत्त्वांचा उद्देश काय आहे?

The purpose of Directive Principles of State Policy is to

पर्याय (Options):
A

राज्याच्या धोरणाला सर्व स्तरांवर मार्गदर्शन करणाऱ्या सकारात्मक सूचना मांडणे

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

विकेंद्रित राज्यासाठी गांधीजींची कल्पना अंमलात आणा

C

सरकारच्या मनमानी अधिकारांचा वापर तपासा

D

समाजातील मागासलेल्या घटकांच्या कल्याणासाठी प्रोत्साहन देणे

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर म्हणजे सकारात्मक सूचना देणे जे राज्य धोरणास सर्व स्तरांवर मार्गदर्शन करेल. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • राज्य धोरणाचे निर्देशक तत्व • हे भारतातील केंद्र आणि राज्य सरकारांना कायदे आणि धोरणे तयार करताना लक्षात ठेवण्यासाठी मार्गदर्शक तत्त्वे प्रदान करते आणि त्यांचा घटनेच्या भाग 4 मध्ये उल्लेख केला आहे. • भारतीय संविधानाच्या भाग- IV अंतर्गत अनुच्छेद 36-51 राज्य धोरणाच्या निर्देशक तत्त्वांशी (DPSP) व्यवहार करतात. • या भागामध्ये समाविष्ट असलेल्या तरतुदी कोणत्याही न्यायालयाद्वारे लागू केल्या जाऊ शकत नाहीत, परंतु ही तत्त्वे देशाच्या कारभारात मूलभूत आहेत आणि कायदे करताना ही तत्त्वे लागू करणे हे राज्याचे कर्तव्य असेल. • संविधानाच्या रचनाकारांनी ही कल्पना 1937 च्या आयरिश राज्यघटनेतून घेतली होती, ज्याने स्पॅनिश राज्यघटनेतून त्याची कॉपी केली होती. अमेरिकन संविधानात DPSP नव्हते. • जरी बहुतेक मूलभूत अधिकार हे राज्यावर नकारात्मक दायित्व आहेत, DPSPs हे राज्यासाठी सकारात्मक दायित्वे आहेत, जरी कायद्याच्या न्यायालयात ते लागू केले जाऊ शकत नाहीत. • डॉ. बी.आर. आंबेडकरांनी या तत्त्वांचे वर्णन भारतीय राज्यघटनेची ' कादंबरी वैशिष्ट्ये' म्हणून केले आहे. • राज्य धोरणाच्या मार्गदर्शक तत्त्वांचा उद्देश सामाजिक आणि आर्थिक परिस्थिती निर्माण करणे आहे ज्या अंतर्गत नागरिक चांगले जीवन जगू शकतील . • कल्याणकारी राज्याच्या माध्यमातून सामाजिक आणि आर्थिक लोकशाही प्रस्थापित करण्याचे त्यांचे ध्येय आहे. • राज्य धोरणाचे निर्देशक तत्त्व किंवा DPSP हा भारतीय राज्य संघाच्या प्रशासकीय संस्थांना दिलेल्या 15 मार्गदर्शक तत्त्वांचा एक संच आहे. म्हणून, पर्याय 1 योग्य आहे. • कायदे बनवताना, विधेयके पास करताना ही मार्गदर्शक तत्त्वे लक्षात ठेवावी लागतील. • भारतीय राज्यघटनेत लिहिलेली मार्गदर्शक तत्त्वे आयर्लंडच्या राज्यघटनेच्या मार्गदर्शक तत्त्वांमध्ये दिलेल्या मार्गदर्शक तत्त्वांवर आधारित आहेत.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Polity MPSC सराव प्रश्न

खालील विधाने काळजीपूर्वक विचारात घ्या: 1. सर्वोच्च न्यायालय एक उच्च न्यायालयातून दुसर्‍या उच्च न्यायालयात खटला हस्तांतरित करू शकते. 2. कलम 139A हे 42 व्या घटनादुरुस्तीद्वारे जोडले गेले. वरील विधानांपैकी कोणते/ती विधान/विधाने अचूक (सत्य) आहे/आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानातील "कायद्याने स्थापित प्रक्रिया" हा वाक्प्रचार कोणत्या देशाच्या संविधानातून घेण्यात आला आहे?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय राजव्यवस्थेच्या संदर्भात, खालील विधानांचा विचार करा: I. अध्यादेश कोणत्याही केंद्रीय कायद्यात सुधारणा करू शकतो. II. अध्यादेशाद्वारे मूलभूत हक्क संकुचित करता येतात. III. अध्यादेश मागील तारखेपासून अंमलात येऊ शकतो. वरील विधानांपैकी कोणती विधाने योग्य (बिनचूक) आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

राष्ट्रपती पद रिक्त झाल्यास आणि उपराष्ट्रपती उपलब्ध नसल्यास, राष्ट्रपती म्हणून कोण कारभार सांभाळते?

Polity MPSC सराव प्रश्न

कलम 279A अंतर्गत, GST परिषदेच्या निर्णयांसाठी सदस्यांच्या भारित मतांची किती बहुमताची आवश्यकता असते?