MPSC Test Logo mpsctest.in
General Science Wave
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

खलील विधाने विचारात घ्या: (a) प्रकाश किरणे एका पारदर्शक माध्यमातून दुसऱ्या माध्यमात जाताना त्यांचा मार्ग बदलतो. (b) वेगवेगळ्या माध्यमामध्ये प्रकाशाचा वेग वेगवेगळा असतो. खालीलपैकी योग्य पर्याय निवडा:

Consider the following, statements : (a) Light ray changes its direction when it passes from one transparent medium to another, (b) The velocity of light is different in different media. Select the correct option :

पर्याय (Options):
A

विधान (a) सत्य असून त्याचे योग्य स्पष्टीकरण (b) होय.

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

विधाने (a) व (b) दोन्ही सत्य आहेत पण (b) हे त्याचे योग्य स्पष्टीकरण नाही.

C

विधान (a) सत्य आहे व (b) असत्य आहेत.

D

विधाने (a) व (b) दोन्ही असत्य आहेत.

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर विधान (a) सत्य असून त्याचे योग्य स्पष्टीकरण (b) होय आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • प्रकाशाचे अपवर्तन: • जेव्हा एका माध्यमात पसरणारा प्रकाशकिरण दुसऱ्या माध्यमात (पारदर्शक माध्यम) प्रवेश करतो तेव्हा तो त्याच्या मार्गापासून दूर जातो. (विधान 1 योग्य आहे) • सीमेवर प्रकाशाच्या प्रसाराच्या दिशेने बदल होण्याच्या या घटनेला, जेव्हा तो एका माध्यमातून दुसऱ्या माध्यमात जातो, तेव्हा त्याला प्रकाशाचे अपवर्तन म्हणतात. • जेव्हा प्रकाशाचा किरण दुर्मिळ माध्यम ते घन माध्यमापासून (हवा ते पाण्यापर्यंत) प्रवेश करतो तेव्हा ती घटना बिंदूवर दोन माध्यमांच्या सीमेवर काढलेल्या सामान्य दिशेने विचलित होते. • जो घटक बदलत नाही तो वारंवारता असतो. • बदलणारे घटक तरंगलांबी आणि वेग आहेत. (विधान 2 योग्य आहे) • अपवर्तक निर्देशांक देखील दिलेल्या प्रकाशाच्या c च्या वेगाच्या समान असतो आणि रिकाम्या जागेतील तरंगलांबी एका पदार्थातील त्याच्या वेग v ने भागतो. • अशा प्रकारे, जेव्हा प्रकाश एका माध्यमातून दुसऱ्या माध्यमात जातो तेव्हा वेग, तरंगलांबी आणि अपवर्तक निर्देशांक बदलतो परंतु वारंवारता अपरिवर्तित राहते. • त्याचप्रमाणे, घन माध्यमापासून दुर्मिळ माध्यमाकडे जाताना, एक किरण सामान्यपासून दूर जातो. • जर प्रकाश सामान्यपणे सीमारेषेवर घडत असेल, म्हणजे सामान्यच्या समांतर असेल, तर तो दुसऱ्या माध्यमात प्रवेश करतो. • त्यामुळे आपण असा अंदाज लावू शकतो की वेगातील फरकामुळे प्रकाश एका माध्यमातून दुसऱ्या माध्यमाकडे जाताना त्याची दिशा बदलतो. पूरक माहिती: • तरंगलांबी: • हे एकाच टप्प्यात कंपन होत असलेल्या माध्यमाच्या कोणत्याही दोन जवळच्या कणांमधील अंतर आहे. • हे ग्रीक अक्षर लॅम्बडा द्वारे दर्शविले जाते. • SI एकक: अँग्स्ट्रॉम. • वारंवारता: • एका सेकंदात कणाने पूर्ण केलेल्या कंपनांची संख्या म्हणून त्याची व्याख्या केली जाते. • SI एकक: हर्ट्झ
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

General Science MPSC सराव प्रश्न

कोणत्या कारणामुळे DNA सर्वाधिक प्रमाणात आढळणारे जनुकीय पदार्थ बनतो?

General Science MPSC सराव प्रश्न

डीएनए (DNA) संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या: 1. डीएनए म्हणजे डीऑक्सिरायबोन्यूक्लिक ऍसिड (Deoxyribonucleic Acid) होय. 2. हे रायबोसोममध्ये (ribosomes) स्थित असते. 3. हे रायबोन्यूक्लिक ऍसिड (Ribonucleic Acid) पासून बनलेले आहे. 4. ते स्वतःची प्रत बनवू शकते. खालीलपैकी कोणते विधान/विधाने बरोबर आहे/आहेत?

General Science MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणते प्रकाशाच्या अपवर्तनाचे उदाहरण नाही?

General Science MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणती सामग्री विद्युत दिव्यांमध्ये फिलामेंट बनवण्यासाठी सर्वात योग्य आहे?

General Science MPSC सराव प्रश्न

प्रकाश परावर्तनाच्या दुसऱ्या नियमानुसार, सर्व आपाती किरण, आपतन बिंदूजवळ आरशाची स्तंभिका आणि परावर्तित किरण: