Geography
Indian Economic and Human Geography
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
खालीलपैकी शहरांचा कोणता समूह स्वर्णिम चतुर्भूज राष्ट्रीय महामार्गाने जोडलेला आहे?
Which of the following group of cities are connected by Golden Quadrilateral National Highway System?
पर्याय (Options):
A
जलंधर, अंबाला, दिल्ली, जयपूर
B
अचूक उत्तर (Official Answer)
बेंगळुरु, चेन्नई, कोलकाता, आग्रा
C
अलाहाबाद, आग्रा, लखनऊ, गोरखपूर
D
विशाखापट्टनम, विजयवाडा, हैद्राबाद, बेळगाव
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (2)
योग्य उत्तर बेंगळुरु, चेन्नई, कोलकाता, आग्रा हे आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
स्वर्णिम चतुर्भूज
• स्वर्णिम चतुर्भूज भारतातील चार प्रमुख शहरांना जोडतो.
• उत्तरेला दिल्ली, पूर्वेला कोलकाता, दक्षिणेला चेन्नई आणि पश्चिमेला मुंबई
• याची लांबी 5,846 किलोमीटर आहे.
• हा भारतातील सर्वात मोठा आणि जगातील पाचव्या क्रमांकाचा महामार्ग आहे.
• या महामार्गामध्ये चौपदरी आणि सहा पदरी द्रुतगती मार्गांचा समावेश आहे
• स्वर्णिम चतुर्भुजाचे बांधकाम भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरण (N.H.A.I) द्वारे व्यवस्थापित केले गेले आहे.
• हे नवी दिल्ली, जयपूर (राजस्थान), गांधीनगर (गुजरात), मुंबई आणि पुणे (महाराष्ट्र), बेंगळुरु (कर्नाटक), चेन्नई (तामिळनाडू), विशाखापट्टणम (आंध्र प्रदेश), भुवनेश्वर (ओडिशा), कोलकाता (पश्चिम बंगाल) आणि कानपूर (उत्तर प्रदेश) यांसारख्या भारतातील प्रमुख शहरांदरम्यान वाहतूक दुवे स्थापित करतो.
महत्त्वाची टीप:
स्वर्णिम चतुर्भुजाचे चार विभाग
• विभाग I हा दिल्ली ते कोलकाता या राष्ट्रीय महामार्गाचा 2 (NH2) 1,454 किमी लांबीचा भाग आहे.
• हा मार्ग दिल्ली, हरियाणा, उत्तर प्रदेश, बिहार, झारखंड आणि पश्चिम बंगालमधून जातो.
• हा मार्ग या राज्यांतील प्रमुख शहरांना जोडतो, जसे की दिल्ली, फरिदाबाद, मथुरा, आग्रा, फिरोजाबाद, कानपूर, अलाहाबाद आणि वाराणसी.
• विभाग II हा कोलकाता ते चेन्नई असा 1,684 किमीचा पट्टा आहे.
• त्यात NH6 (कोलकाता ते खरगपूर), NH60 (खड़गपूर ते बालासोर), आणि NH5 (बालासोर ते चेन्नई) यांचा समावेश आहे.
• हा मार्ग पश्चिम बंगाल, ओडिशा, आंध्र प्रदेश आणि तामिळनाडू या राज्यांमधून जातो.
• विभाग III हा चेन्नई ते मुंबई असा 1,290 किमीचा पट्टा आहे.
• यात NH4 (मुंबई ते बंगलोर), NH7 (बंगळुरू ते कृष्णागिरी, तामिळनाडू) आणि NH46 (कृष्णागिरी ते जवळचे चेन्नई) या भागांचा समावेश आहे.
• हा मार्ग महाराष्ट्र, कर्नाटक, आंध्र प्रदेश आणि तामिळनाडूमधून जातो.
• विभाग IV हा मुंबई आणि चेन्नई दरम्यानचा 1,419 किमीचा पट्टा आहे.
• यात NH 8 (दिल्ली ते किशनगड), NH 79A (अजमेर बायपास), NH 79 (नशिराबाद ते चितौडगड) आणि NH 76 (चितौडगड ते उदयपूर) या भागांचा समावेश आहे.
• हा मार्ग महाराष्ट्र, गुजरात, राजस्थान, हरियाणा आणि नवी दिल्ली या राज्यांमधून जातो. हा मार्ग दिल्ली, गुडगाव, जयपूर, अजमेर, उदयपूर, गांधीनगर, अहमदाबाद, वडोदरा, सुरत आणि मुंबई या प्रमुख शहरांना जोडतो.