Geography
Geomorphology
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
खालीलपैकी कोणती विधाने सत्य आहेत? a. ताज्या अभ्यासातून असे दिसून आले आहे की भारतीय प्लेट आणि आशियाई प्लेटच्या अभिसरणांमुळे हिमालयी प्रदेशात सुमारे 500 कि.मी.चे अंतर क्रस्टल लहान होते. b. हिंदी महासागरामध्ये समुद्री समुद्राच्या काठावरही समुद्रीतळ पसरलेला आहे.
Which of the following statements are true? a. Recent studies have shown that convergence of the Indian plate and Asian plate has caused a crustal shortening of about 500 km in the Himalayan region. b. There has also been seafloor spreading along the oceanic ridge in the Indian Ocean.
पर्याय (Options):
A
अचूक उत्तर (Official Answer)
a आणि b योग्य आहेत
B
a योग्य आहे आणि b अयोग्य आहे
C
a चुकीचा आहे आणि b योग्य आहे
D
a आणि b अयोग्य आहेत
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर a आणि b योग्य आहेत हे आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• ताज्या अभ्यासातून असे दिसून आले आहे की भारतीय प्लेट आणि आशियाई प्लेटच्या अभिसरणांमुळे हिमालयी प्रदेशात सुमारे 500 कि.मी. अंतराचे लहान तुकडे होते.
• हिंद महासागरामध्ये समुद्री समुद्राच्या काठावर पसरलेल्या समुद्राच्या मजल्यामुळे या छोट्याशाची भरपाई झाली आहे. म्हणून दोन्ही विधान योग्य आहे.
पूरक माहिती:
• हॅरी हेस यांनी सी फ्लोर स्प्रेडिंगची कल्पना प्रस्तावित केली.
• जेव्हा समुद्री प्लेट्स विखुरतात, तणावग्रस्त ताणामुळे लिथोस्फियरमध्ये फ्रॅक्चर होते.
• बेसाल्टिक मॅग्मा फ्रॅक्चरमधून उठतो आणि समुद्राच्या मजल्यावर थंड होतो आणि नवीन सीफ्लूर तयार होतो.
• नवीन तयार झालेले सीफ्लूर (सागरीय कवच) नंतर हळूहळू कडापासून दूर सरकतो आणि त्याचे स्थान अगदी नवीन समुद्रकिनार्‍याद्वारे घेतले जाते आणि सायकल पुनरावृत्ती होते.
• कालांतराने, जुने खडे पसरण्याच्या झोनपासून दूर पसरले जातील तर लहान खडक पसरणार्‍या क्षेत्राच्या अगदी जवळ सापडतील.