polity
Basics of Constitution
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
भारतीय संविधानातील कोणत्या कलमानुसार (Article) राष्ट्रपती एकदा निवडले গেলে, ते संसद किंवा राज्य विधानमंडळाच्या कोणत्याही सभागृहाचे सदस्य नसावेत, अशी अट आहे?
Which Article of the Indian Constitution lays the condition that the President, once elected, shall NOT be a member of the either House of Parliament or state legislature?
पर्याय (Options):
A
कलम ६२
B
अचूक उत्तर (Official Answer)
कलम ५९
C
कलम ८०
D
कलम ७९
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (2)
या प्रश्नाचे योग्य उत्तर कलम ५९ आहे.
महत्वाचे मुद्दे
भारतीय संविधानातील कलम ५९
• राष्ट्रपती पदाच्या शर्ती
• (१) राष्ट्रपती हे संसद किंवा राज्य विधानमंडळाच्या कोणत्याही सभागृहाचे सदस्य नसावेत आणि जर संसद किंवा राज्य विधानमंडळाच्या कोणत्याही सभागृहाचा सदस्य राष्ट्रपती म्हणून निवडला गेला, तर त्याने राष्ट्रपती म्हणून पदभार स्वीकारल्याच्या तारखेपासून त्याने ते सभागृह सोडले आहे, असे मानले जाईल.
• (२) राष्ट्रपती कोणतेही इतर लाभाचे पद धारण करणार नाहीत.
• (३) राष्ट्रपतींना भाडे न भरता त्यांच्या शासकीय निवासस्थानाचा वापर करण्याचा हक्क असेल आणि त्यांना असे वेतन, भत्ते आणि विशेषाधिकार मिळतील जे संसदेने कायद्याद्वारे निश्चित केले असतील आणि जोपर्यंत त्यासंबंधी तरतूद केली जात नाही, तोपर्यंत दुसरे परिशिष्टात नमूद केलेले वेतन, भत्ते आणि विशेषाधिकार त्यांना मिळतील.
• (४) राष्ट्रपतींच्या कार्यकाळात त्यांचे वेतन आणि भत्ते कमी केले जाणार नाहीत.
अतिरिक्त माहिती
• कलम ६२ -
• राष्ट्रपती पदावरील रिक्त जागा भरण्यासाठी निवडणूक घेण्याची वेळ आणि आकस्मिक रिक्त जागा भरण्यासाठी निवडलेल्या व्यक्तीचा कार्यकाळ.
• राष्ट्रपती पदाचा कार्यकाळ संपल्यामुळे रिक्त जागा भरण्यासाठीची निवडणूक कार्यकाळ संपण्यापूर्वी पूर्ण केली जाईल.
• कलम ८० -
• राज्यसभेशी संबंधित घटनात्मक तरतुदी
• राज्यघटनेच्या कलम ८० मध्ये राज्यसभेची जास्तीत जास्त सदस्य संख्या २५० नमूद आहे, ज्यापैकी १२ सदस्य राष्ट्रपतींद्वारे नामनिर्देशित केले जातात आणि २३८ सदस्य राज्ये आणि तीन केंद्रशासित प्रदेशांचे प्रतिनिधित्व करतात.
• कलम ७९ -
• कलम ७९ संसदेच्या घटनेचे वर्णन करते.
• यात असे म्हटले आहे की संघासाठी एक संसद असेल, ज्यात राष्ट्रपती आणि दोन सभागृहे असतील, ज्यांना अनुक्रमे राज्यांची परिषद आणि लोकांचे सभागृह म्हणून ओळखले जाईल. अधिक माहितीसाठी वाचा.