MPSC Test Logo mpsctest.in
polity Central Government
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

मंत्रिमंडळाच्या सामूहिक उत्तरदायित्वाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या: विधान 1: केंद्रीय मंत्रिमंडळ लोकसभेला सामूहिकपणे जबाबदार असते. विधान 2: द्विसदनीय राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ विधान परिषदेला जबाबदार असते. दिलेल्यापैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?

Consider the following statements regarding collective responsibility of the Council of Ministers: Statement 1: The Union Council of Ministers is collectively responsible to the Lok Sabha. Statement 2: In bicameral states, the State Council of Ministers is responsible to the Legislative Council. Which of the statements given above are correct?

पर्याय (Options):
A

फक्त विधान 1

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

फक्त विधान 2

C

विधान 1 आणि विधान 2 दोन्ही

D

विधान 1 आणि विधान 2 दोन्ही नाही

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर फक्त विधान 1 आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • भारतीय संविधानानुसार, केंद्रीय मंत्रिमंडळ हे संसदेच्या कनिष्ठ सभागृहाला म्हणजेच लोकसभेला सामूहिकपणे जबाबदार असते. • सामूहिक उत्तरदायित्वाचे हे तत्त्व भारताच्या संविधानाच्या अनुच्छेद 75(3) मध्ये नमूद केले आहे. • याचा अर्थ असा आहे की सर्व मंत्री एकत्रच राहतात आणि एकत्रच पद सोडतात; जर लोकसभेने मंत्रिमंडळाविरुद्ध अविश्वास प्रस्ताव पारित केला, तर सर्व मंत्र्यांनी राजीनामा देणे आवश्यक आहे. • सामूहिक उत्तरदायित्वाच्या संकल्पनेमुळे मंत्रिमंडळाच्या निर्णय प्रक्रियेत एकसंधता सुनिश्चित होते. • भारतात प्रचलित असलेल्या संसदीय प्रणालीचे हे एक महत्त्वाचे वैशिष्ट्य आहे. • विधान 1 बरोबर आहे कारण ते या संवैधानिक तरतुदीशी जुळते की केंद्रीय मंत्रिमंडळ लोकसभेला जबाबदार आहे. पूरक माहिती: • विधान 2: द्विसदनीय राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ विधान परिषदेला जबाबदार असते • हे विधान चुकीचे आहे कारण द्विसदनीय विधानमंडळ असलेल्या राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ हे विधानसभेला जबाबदार असते, जे कनिष्ठ सभागृह आहे, विधान परिषदेला नाही. • हे तत्त्व भारताच्या संविधानाच्या अनुच्छेद 164(2) मध्ये नमूद केले आहे. • विधान परिषद (वरचे सभागृह) राज्य मंत्रिमंडळाला सामूहिकरित्या जबाबदार धरत नाही. • राज्यांमध्ये, कार्यकारी मंडळाची जबाबदारी सुनिश्चित करण्यात विधानसभा लोकसभेप्रमाणेच भूमिका बजावते.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):