history
Socio - Religious Reform Movements in the 19th and 20th CE India
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
शरियतउल्ला खान हे इंग्रजांविरुद्धच्या ___ चे भाग होते.
Shariatullah Khan was a part of the ______ against the British.
पर्याय (Options):
A
फकिर चळवळ
B
वहाबी चळवळ
C
संन्यासी बंड
D
अचूक उत्तर (Official Answer)
फराझी/फरैझी चळवळ
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर फराझी/फरैझी चळवळ आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• शरियतुल्ला खान हे इंग्रजांविरुद्धच्या फराझी/फरैझी आंदोलनाचा एक भाग होते.
• फरैझी आंदोलन ही 19व्या शतकातील इस्लामवादी पुनरुज्जीवनवादी आंदोलन होते.
• 1818 मध्ये इस्लामबद्दल आणि फर्द यांचे अनुसरण करण्याबद्दल शरियतुल्लासाठी नवीन जाणीव पसरवण्याच्या उद्देशाने याची स्थापना करण्यात आली.
• हाजी शरीअतुल्ला यांच्या मृत्यूनंतर त्यांचा मुलगा अहमद दुदू मियाँ हा आंदोलनाचा नेता झाला.
• 1938 मध्ये, त्यांच्या नेतृत्वाखाली, अनुयायांनी नीळ बागायतदारांच्या आदेशांचे उल्लंघन केले आणि कर भरण्यास नकार दिला.
• दुदू मियाँ यांचे मुख्यालय बहादूरपूर येथे होते.
• जमीनदार आणि नीळ बागायतदारांविरुद्ध एकत्र येऊन त्यांनी शेतकऱ्यांमध्ये नवीन जागृती निर्माण केली.
पूरक माहिती:
• संन्यासी आंदोलन 1763 मध्ये सुरू झाले आणि 1800 पर्यंत सुरु राहिले.
• बंकिमचंद्र चॅटर्जी यांच्या आनंद मठ या कादंबरीमुळे ते प्रसिद्ध झाले.
• हे विस्थापित शेतकरी आणि धार्मिक भिक्षूंच्या नेतृत्वाखालील सैनिकांनी केलेले आंदोलन होते.
• वहाबी आंदोलनाला भारतातील ब्रिटीश राजवटीविरुद्धच्या आंदोलनाच्या इतिहासात एक विशेष दर्जा मिळाला आणि टिटू मीरने त्यात दहशतवादाची भर घातली.
• वहाबी आंदोलन हे एक पुनरुज्जीवनवादी आंदोलन होती ज्याद्वारे सर्व गैर-इस्लामी प्रथा नष्ट करून इस्लामचे शुद्धीकरण करण्याचा प्रयत्न केला गेला.
• फकीर-संन्यासी प्रतिकार आंदोलन मजनू शाह यांच्या नेतृत्वाखाली आयोजित करण्यात आले होती.
• ते मदरिया पंथाचे सुफी संत होते.
• अठराव्या शतकाच्या मध्यात त्यांनी शाह सुलतान हसन सुरिया बुर्हाना यांच्यानंतर बिहारस्थित मदरिया सुफी आदेशाचे नेतृत्व केले.