history
Rise of Indian Nationalism
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
विधवा पुनर्विवाहाच्या बाजूने चळवळ कोणी सुरू केली?
Who started the movement in favor of widow remarriage?
पर्याय (Options):
A
राजा राम मोहन रॉय
B
स्वामी दयानंद
C
केशवचंद्र सेन
D
अचूक उत्तर (Official Answer)
ईश्वरचंद्र विद्यासागर
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर ईश्वरचंद्र विद्यासागर आहे.
महत्त्वाची टीप:
• ईश्वरचंद्र विद्यासागर यांनी आव्हान स्वीकारले आणि 7 डिसेंबर 1856 रोजी कोलकाता येथे स्वतःच्या पैशावर पहिला विधवा पुनर्विवाह केला.
• विद्यासागर यांनी बालविवाहाच्या विरोधात जोरदार लढा दिला, महिलांच्या शिक्षणाच्या हक्काचे रक्षण केले.
• हिंदू विधवा पुनर्विवाह कायदा, 1856 चा मसुदा लॉर्ड डलहौसीने तयार केला होता आणि लॉर्ड कॅनिंगने पास केला होता.
• या विधवा पुनर्विवाह कायदा 1856 च्या अंमलबजावणीच्या वेळी; भारताचे गव्हर्नर जनरल लॉर्ड कॅनिंग होते.
• या कायद्यापूर्वी लॉर्ड विल्यम बेंटिक यांनी 1829 मध्ये सती प्रथा बंद केली होती.
पूरक माहिती:
• राजा राम मोहन रॉय
• ते दोन स्थानिक साप्ताहिक वृत्तपत्रांचे संस्थापक आणि संपादक होते. संबद कौमुदी (बंगाली भाषेत) आणि मिरत-उल-अखबर (पर्शियन भाषेत).
• राजा राम मोहन रॉय, 'भारतीय पुनर्जागरणाचे जनक', 'ब्राह्मोसमाज'चे संस्थापक आणि भारतीय समाजात प्रचलित असलेल्या सामाजिक दुष्प्रवृत्तींविरुद्ध अथक लढा देणारा माणूस.
• रॉय हेच भारतातील पाश्चात्य शिक्षणाचा पायंडा पाडणारे होते.
• त्यांनी 20 ऑगस्ट 1828 रोजी ब्राह्मो समाजाची स्थापना केली, ज्याने हिंदू समाजात अस्तित्वात असलेल्या वाईट प्रथा, विशेषत: 'सती' प्रथेविरुद्ध कार्य केले.
• स्वामी दयानंद
• आर्य समाजाची स्थापना स्वामी दयानंद सरस्वती यांनी १८७५ मध्ये केली होती.
• त्यांनी वेदांचे भाषांतर केले आणि तीन पुस्तके लिहिली: सत्यार्थ प्रकाश, वेद भास्य भूमिका आणि वेद भास्य.
• त्यांनी “वेदांकडे परत जा” असा नारा दिला.
• दयानंद अँग्लो वैदिक (DAV) शाळा त्यांच्या तत्त्वज्ञान आणि शिकवणींवर आधारित आहेत.
• केशवचंद्र सेन
• केशबचंद्र सेन यांनी 1866 मध्ये भारतातील ब्राह्मो समाजाची स्थापना केली.