Current Affairs
Government Policies and Schemes
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
‘प्रधानमंत्री मातृत्व (मातृ) वंदना' योजनेबाबत खालील विधाने विचारात घ्या : (a) सदरहू योजना 1 एप्रिल 2016 राेजी केन्‍द्र शासनाने लागू केली आहे. (b) या योजनेनुसार शासन गर्भवती आणि स्तनदा मातांना 8,000 रुपये वित्त सहाय्य देते. (c) गर्भवती महिलांना आणि स्तनदा मातांना रोख रक्‍कमेव्‍दारे त्‍यांचे आरोग्य सुधारणे हे देखील या योजनेचे उदिष्‍ट आहे.
Consider the following statements about the 'Pradhan Mantri Matritva (Matru) Vandana Yojana' : (a) This scheme was launched by the Central Government on April 1, 2016. (b) Under the Scheme government would provide Rs 8,000 financial aid to pregnant and lactating mothers. (c) It also aims at improving the health of pregnant women and lactating mothers through cash incentives.
पर्याय (Options):
A
विधाने (a), (b,) (c) योग्य आहेत
B
विधाने (b), (c) योग्य आहेत
C
केवळ विधाने (a) योग्य आहे
D
अचूक उत्तर (Official Answer)
केवळ विधाने (c) योग्य आहे
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर केवळ विधान (c) योग्य आहे आहे
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजना (PMMVY)
• पूर्वी ही इंदिरा गांधी मातृत्व सहयोग योजना म्हणून ओळखली जात होती आणि ती महिला आणि बाल विकास मंत्रालयाच्या अंतर्गत चालविली जाते.
• सरकारची मातृत्व लाभ योजना, किंवा प्रधानमंत्री मातृ वंदना योजना (PMMVY) ने आर्थिक वर्ष 2020 पर्यंत पात्र महिलांची संख्या 1.75 कोटी ओलांडली आहे. एकूण 5,931.95 कोटी रुपये आर्थिक वर्ष 2018 आणि 2020 दरम्यान 1.75 कोटी पात्र लाभार्थ्यांना दिले गेले.
• वाढीव पोषण गरजा पूर्ण करण्यासाठी आणि वेतनाच्या नुकसानाची अंशतः भरपाई करण्यासाठी गर्भवती महिलांना थेट त्यांच्या बँक खात्यात रोख लाभ प्रदान केले जातात.
• या योजनेचा उद्देश 19 वर्षे किंवा त्याहून अधिक वयाच्या गर्भवती किंवा स्तनदा महिलांना पहिल्या जिवंत जन्मासाठी आहे.
• हा कार्यक्रम बाळाच्या जन्मादरम्यान आणि नंतर बाल संगोपन दरम्यान वेतनाच्या नुकसानासाठी आंशिक भरपाई प्रदान करतो.
• राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा कायदा, 2013 अंतर्गत माता आणि बाळासाठी चांगला आहार आणि पोषण याबद्दल माहिती प्रदान करणे हे देखील त्याचे उद्दिष्ट आहे.
• PMMVY ची अंमलबजावणी केंद्रिय उपयोजित वेब आधारित MIS सॉफ्टवेअर ऍप्लिकेशनद्वारे केली जाते आणि अंमलबजावणीचा मुख्य मुद्दा अंगणवाडी केंद्र (AWC) आणि ASHA/ANM कर्मचारी असतील.
• PMMVY योजनेची खालील उद्दिष्टे आहेत:
• मजुरी हानीविरूद्ध रोख भरपाई प्रदान करणे जेणेकरून आईला पहिल्या जिवंत मुलाच्या जन्मापूर्वी आणि नंतर पुरेशी विश्रांती घेता येईल.
• बालमृत्यू आणि कुपोषण कमी करण्यासाठी चांगल्या पोषण आणि आहार पद्धतींना प्रोत्साहन देणे. हे गरोदर/स्तनपान करणार्‍या मातांमध्ये आरोग्यदायी वर्तनास प्रोत्साहन देईल.
• रोगाचा धोका कमी करण्यासाठी आरोग्य सेवा आणि संस्थात्मक काळजी वापरण्यास प्रोत्साहन देणे.