Economy
Economy
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
वर्तमान दैनिक दर्जा निकष (CDS) नुसार 2009-10 मध्ये बेकारीचा दर 6.6 टक्के होता. CDS संकल्पनेशी संबंधित खालीलपैकी कोणते वाक्य बरोबर आहे? (a) या मध्ये 30 दिवसामधील व्यक्तिच्या दर दिवसाची कामाची स्थिती विचारात घेतली जाते. (b) यातून जुनाट बेकारी निर्देशीत होते. (c) यातून व्यक्तिगणिक दर स्पष्ट होतो. (d) अशी व्यक्ती जी एक तास काम करते आणि ते चार तासापेक्षा कमी असते, ते अर्धा दिवस काम केले म्हणून मानले जाते.
The Current Daily Status (CDS) unemployment rate was 6.6 per cent in 2009-10. Which of the following statements regarding CDS concept is correct? (a) It considers the activity status of a person for each day of the preceding 30 days. (b) It indicates chronic unemployment. (c) It is a person rate. (d) A person who works for one hour but less than four hours is considered having worked for half a day.
पर्याय (Options):
A
(a) आणि (c)
B
अचूक उत्तर (Official Answer)
फक्त (d)
C
(b) आणि (c)
D
फक्त (a)
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (2)
फक्त (d) हे बरोबर उत्तर आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• नॅशनल सॅम्पल सर्व्हे ऑर्गनायझेशन (NSSO) द्वारे नियमितपणे केले जाणारे एक महत्त्वाचे सर्वेक्षण म्हणजे रोजगार बेरोजगारीवरील पंचवार्षिक सर्वेक्षण.
• NSSO च्या 27 व्या फेरीशी संबंधित असे पहिले सर्वेक्षण सप्टेंबर 1972 - ऑक्टोबर 1973 दरम्यान करण्यात आले.
• जुलै 2004 ते जून 2005 या कालावधीत NSSO च्या 61 व्या फेरीचा एक भाग म्हणून भारतातील रोजगार आणि बेरोजगारीच्या परिस्थितीवर असे सातवे अखिल भारतीय सर्वेक्षण करण्यात आले.
• या सर्वेक्षणात, भारतातील रोजगार आणि बेरोजगारी आणि राष्ट्रीय आणि राज्य स्तरावर त्यांच्याशी संबंधित काही वैशिष्ट्यांबद्दल अंदाज देण्यासाठी देशव्यापी चौकशी करण्यात आली.
• भारतातील रोजगार आणि बेरोजगारीच्या विविध पैलूंवरील माहिती चौकशीच्या अनुसूचीद्वारे (अनुसूची 10) गोळा करण्यात आली.
पूरक माहिती:
• बेरोजगारीचा दर म्हणजे कामगार दलातील प्रति 1000 व्यक्तींमागे बेरोजगार लोकांची संख्या.
• नेहमीच्या स्थितीनुसार (PS+SS), ग्रामीण भागात बेरोजगारीचा दर 17% आणि शहरी भागात 45% आहे.
• महिलांमध्ये बेरोजगारीचा दर पुरुषांपेक्षा जास्त आणि शहरी महिलांमध्ये सर्वाधिक असल्याचे आढळून आले आहे.
• वर्तमान दैनंदिन स्थिती (CDS) दृष्टिकोनानुसार बेरोजगारीचे दर नेहमीच्या स्थितीच्या दृष्टिकोनानुसार आणि साप्ताहिक स्थितीच्या दृष्टिकोनानुसार प्राप्त झालेल्या दरांपेक्षा जास्त आहेत, ज्यामुळे उच्च प्रमाणात मधूनमधून बेरोजगारी दिसून येते.