2011 च्या जनगणनेनुसार, 2011 मध्ये देशातील एकूण शहरी लोकसंख्येपैकी 13% लोकसंख्या खालीलपैकी कोणत्या शहरांमध्ये राहत होती? a. मुंबई b. चेन्नई c. कोलकाता d. दिल्ली

पर्याय (Options):

a आणि d

a, c, आणि d

अचूक उत्तर (Official Answer)

a, b आणि d

a, b आणि c

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (2)

योग्य उत्तर 2) a, c, आणि d आहे.Key Points • 2011 च्या जनगणनेनुसार, देशातील एकूण शहरी लोकसंख्येपैकी 13% लोकसंख्या मुंबई, कोलकाता आणि दिल्ली या शहरांमध्ये एकवटलेली होती. • मुंबई, कोलकाता आणि दिल्ली ही भारतातील सर्वाधिक लोकसंख्या असलेल्या महानगरांपैकी आहेत, जे शहरी लोकसंख्येत महत्त्वपूर्ण योगदान देतात. म्हणून, पर्याय a, c आणि d योग्य आहेत. • चेन्नई हे एक प्रमुख महानगर असले तरी, 2011 च्या जनगणनेनुसार एकूण शहरी लोकसंख्येच्या 13% वाट्यात समाविष्ट होण्यासाठी त्याचे योगदान पुरेसे महत्त्वपूर्ण नव्हते. म्हणून, पर्याय b अयोग्य आहे. • पर्याय 2 (a, c, आणि d) मध्ये नमूद केलेल्या शहरांमध्ये 2011 मध्ये भारतातील शहरी लोकसंख्येचा सर्वात मोठा वाटा होता, ज्यामुळे त्यांचा 13% आकडेवारीत समावेश योग्य ठरतो. म्हणून, योग्य उत्तर पर्याय 2 आहे. Additional Information • भारतातील शहरी लोकसंख्या (2011 जनगणना): • 2011 च्या जनगणनेनुसार, भारतातील शहरी लोकसंख्या 377 दशलक्ष होती, जी एकूण लोकसंख्येच्या अंदाजे 31.16% होती. • शहरी लोकसंख्या मुंबई, कोलकाता, दिल्ली आणि इतर मोठ्या शहरांमध्ये चांगल्या पायाभूत सुविधा आणि आर्थिक संधींमुळे एकवटलेली आहे. • नमूद केलेल्या शहरांचे तपशील: • मुंबई: अनेकदा भारताची आर्थिक राजधानी म्हणून ओळखले जाते, मुंबईमध्ये लोकसंख्येची घनता जास्त आहे आणि देशाच्या शहरी लोकसंख्येचा मोठा वाटा आहे. हे औद्योगिक आणि आर्थिक क्षेत्रांसाठी ओळखले जाते. • कोलकाता: भारताची सांस्कृतिक राजधानी म्हणून ओळखले जाते, कोलकाता हे शहरी रहिवाशांचा मोठा वाटा असलेले एक प्रमुख महानगर आहे. हे पूर्व भारतातील एक महत्त्वाचे आर्थिक आणि शैक्षणिक केंद्र देखील आहे. • दिल्ली: भारताची राष्ट्रीय राजधानी दिल्लीमध्ये देशातील सर्वाधिक शहरी लोकसंख्या आहे. हे एक राजकीय, सांस्कृतिक आणि आर्थिक केंद्र आहे. • चेन्नई: दक्षिण भारतातील प्रमुख महानगरांपैकी एक असले तरी, मुंबई, कोलकाता आणि दिल्लीच्या तुलनेत शहरी लोकसंख्येतील चेन्नईचे योगदान तुलनेने कमी होते. Important Points • भारतातील महानगरे: • 2011 च्या जनगणनेनुसार, लोकसंख्या आकार आणि शहरी पायाभूत सुविधांच्या आधारे अनेक महानगरे ओळखली गेली. या शहरांची लोकसंख्या 1 दशलक्ष पेक्षा जास्त आहे. • चांगल्या आर्थिक संधींसाठी ग्रामीण भागातून शहरी भागात स्थलांतरामुळे भारतातील शहरीकरण दरात सातत्याने वाढ झाली आहे. • भारतातील शहरीकरण प्रवृत्ती: • भारताने अनेक दशकांपासून वेगाने शहरीकरण पाहिले आहे, शहरांमध्ये राहणाऱ्या लोकांचे प्रमाण वाढत आहे. • मुंबई, दिल्ली आणि कोलकाता सारख्या शहरांमध्ये स्थलांतर औद्योगिकीकरण आणि नोकरीच्या संधींमुळे झाले आहे. • शहरी भागांमध्ये ग्रामीण भागांच्या तुलनेत शिक्षण, आरोग्य सेवा आणि पायाभूत सुविधांपर्यंत अधिक चांगला प्रवेश असतो.

The correct answer is 2) a, c, and d. Key Points • As per the 2011 Census, 13% of the total urban population of the country was concentrated in the cities of Mumbai, Kolkata, and Delhi. • Mumbai, Kolkata, and Delhi are among the most populous metropolitan cities in India, contributing significantly to the urban population. Hence, options a, c, and d are correct. • Chennai, though a major metropolitan city, did not contribute significantly enough to fall into the 13% share of the total urban population in the 2011 Census. Hence, option b is incorrect. • The cities mentioned in option 2 (a, c, and d) accounted for the largest share of India's urban population in 2011, justifying their inclusion in the 13% statistic. Hence, the correct answer is option 2. Additional Information • Urban Population in India (2011 Census): • The 2011 Census reported India's urban population as 377 million, making up approximately 31.16% of the total population. • The urban population is concentrated in metropolitan cities like Mumbai, Kolkata, Delhi, and other large cities due to better infrastructure and economic opportunities. • Details of the Cities Mentioned: • Mumbai: Often referred to as the financial capital of India, Mumbai has a high population density and accounts for a significant share of the country's urban population. It is known for its industrial and financial sectors. • Kolkata: Known as the cultural capital of India, Kolkata is a major metropolitan city with a significant share of urban residents. It is also an important economic and educational hub in eastern India. • Delhi: The national capital of India, Delhi, has one of the highest urban populations in the country. It is a political, cultural, and economic center. • Chennai: While being one of the major metropolitan cities in South India, Chennai's contribution to the urban population share was relatively smaller compared to Mumbai, Kolkata, and Delhi. Important Points • Metropolitan cities in India: • The 2011 Census identified several metropolitan cities based on their population size and urban infrastructure. These cities have a population exceeding 1 million. • The urbanization rate has steadily increased in India due to migration from rural to urban areas for better economic opportunities. • Urbanization Trends in India: • India has witnessed rapid urbanization over the decades, with an increasing proportion of people living in cities. • Migration to cities like Mumbai, Delhi, and Kolkata has been driven by industrialization and job opportunities. • Urban areas are characterized by better access to education, healthcare, and infrastructure compared to rural areas.

As per the 2011 Census, 13% of the total urban population of the country was living in which of the following cities in 2011? a. Mumbai b . Chennai c. Kolkata d. Delhi

MPSC सराव चाचणी

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):